Seleccionar una pagina

L'occitan blos

0 |

Trifasic

Trifasic

Per codificar l’occitan lenga de cultura, i a dos domenis netament diferents : los mots de formacion populara e los de formacion sabenta.

Pels mots de formacion populara, totes los trabalhs universitaris de dialectologia son immensament precioses. Es aital que sabèm que se dins lo parlar de Tolosa se ditz le pan e le vin, se dins lo parlar de Lorda en Bigòrra e de Vielha a la Val d’Aran se ditz eth pan e eth vin. Aquò empacha pas que dins l’immensa majoritat dels parlars occitans se ditz lo pan e lo vin. E, per consequent, en occitan estandard direm lo pan e lo vin. (Cal benlèu remembrar aicí aquesta evidéncia : l’occitan estandard es a costat de las autra fòrmas localas d’occitan, pas a la plaça. L’existéncia d’un occitan estandard implica pas cap de censura de cap de fòrma locala d’occitan. Mas vòl dire que de Bordèu a Niça avèm, coma lenga comuna, non pas lo francés mas una fòrma d’occitan que totes comprenèm aisidament.)

Pels mots de formacion sabenta, nos cal èsser lo mens possible originals. Nos cal emplegar, cada còp que podèm, los meteisses mots que dins las autras lengas neolatinas.

A una data tota recenta (fin del sègle dètz-e-nòu) comencèt de se parlar de las fasas del corrent electric e, concrètament,  del corrent monofasic ambe dos fials, opausat al corrent trifasic ambe tres fials.

En italian i a esitacion entre la corrente trifase e la corrente trifàsica. (Rizzoli, Dizionario, 2004, p. 1 050.)
En catalan se ditz : el corrent trifàsic.
En castelhan se ditz : la corriente trifásica.
En portugués se ditz :  a corrente trifásica.
En francés se ditz : le courant triphasé.

Se disèm lo corrent trifasat, coma díson totes los diccionaris occitans (Cantalausa, Coupier, Laus, Narioo-Grosclaude-Guilhemjoan, Sèrras) sèm en plen sucursalisme francés. Per nos exprimir dins un “occitan blos” sufís pas de transpausar lo francés courant triphasé en corrent trifasat. Val mai, “parlar coma gaireben tot lo mond” e dire lo corrent trifasic.

A prepaus de l'autor

Jacme Taupiac

Jacme Taupiac, nascut en 1939 en Lomanha, es un lingüista occitan contemporanèu reconegut, membre del Grop de Lingüistica Occitana, del conselh lingüistic del Congrès Permanent de la Lenga Occitana e de l'Institut d'Estudis Araneses-Acadèmia Aranesa de la Lenga Occitana. Trabalhèt e trabalha encara bravament sus la normalizacion de l'occitan e lo desvolopament de l'occitan estandard. Publiquèt un ramelet de trabalhs sus la lingüistica occitana : L'occitan blos (1964), Diccionari de mila mots (1992), Gramatica occitana (2000)...

Soscriure
M'assabentar quand
0 Comentaris
Inline Feedbacks
Veire totes los comentaris

M’aboni !

Far un don al Diari

Lo Diari, coma tota la premsa emai la premsa occitana, patís d'una situacion malaisida. Aquí vos perpausam de sosténer la cultura en occitan. Cada don compta !

Anóncia

Los darrièrs clips

Cargament...

La letra del Diari

Soscrivètz a nòstra letra d'informacions !

Soscrivètz a nòstra letra d'informacions !

Vos prepausam de vos abonar, en dos clics, a una letra regulara que vos tendrà assabentat·da de las sortidas dels novèls Diaris papièrs e de la publicacion d'articles novèls.

Avètz soscrich amb succès !