Seleccionar una pagina

Barrutlatges

0 |

Pradelada dins los Monts de Blom

Sabetz queraque que lo Lemosin es un país siclat sus lo vielh Massís Ercinian, una taula de granit e de ròchas que los geològues disen « metamorficas » (gneiss, schistes…), sus son ranvers oest qu’es pas estat renautat per lo plejament alpin. Entau, lo Lemosin es format de montanhas plan usadas, un país de bassa montanha per ben dire : daus plateus, o planetges, estatjats mai o mins de 250 a 900 metres emb daus pitits massís de tuquets o suquets mai nauts eissigats deçai-delai. Lo planetge lo mai conegut, qu’es segur lo plateu de Miuvachas (chafrat maitot Montanha lemosina) emb coma punt lo mai naut, lo Mont Besson que se quilha a 981 metres de nautor.

Mas, mai a l’oest, en ’ribar de la mar, de l’ocean, trobem los prumiers pitits massís, modestes. Entre Sent Junian e Belac, s’enauten los Monts de Blom, país de la Mandragòra (l’i vam tornar). Los Monts de Blom son pas ben nauts puei que ponchegen a 515 metres mas totparier, ’visen de naut los alentorns de 200 metres. Qu’es daus tuquets redonds, tot en doçor, emb tot plen de bòscs que, dins l’arriera sason, fan flambejar lo païsatge. Los monts acialen quauques borgs, aisinats sus sos costaus, coma Cius, Monteiròu, Blom o Mòrtamar. Queu massís es tanben un país de legendas mercés a mai d’un caòs granitic e de megalites de granit coma lo rochier de Puegchaud, lo rochier de las fadas, la peira levada de Cinturat o lo ròc branlant de Boscartús. A Puegchaud, la legenda ditz que lo mai gròs rochier se duebra lo ser de Nadau e que l’i a un tresaur dedins mas que fau far regde que lo rochier se tòrna barrar viste. A Cinturat, l’usatge popular ditz que, virat d’eschina, fau lançar un calhau en arrier e que tombe sus lo rebòrd que fai la peira ficha en nautor per que se maridan dins l’annada.

Puei, los Monts de Blom, qu’es subretot lo país de la Mandragòra, un espaurissable dragon emb ‘na testa d’òme que roinava lo país e minjava los crestians. Urosament, un coratjós chivalier ’chabet per véncer quela bèstia terribla.

Aitanben, dins los Monts de Blom, trobaretz a Puegchaud ’na placa en l’aunor de Frederic Mistral, fondator dau Felibritge, que marca simbolicament la limita entre país d’òc e país d’òil, entre Lemosin e Peitau (e Berrí), linga d’òc e linga d’òil. L’endrech es simbolic que la limita passa per de verai mai au nòrd, au dessús de Belac, ente los parlars s’eslunhen dau lemosin pitit a pitit per se far mai d’òil, dins la Bassa Marcha, dins lor prononciacion (los ’pelen los parlars dau Creissent) avant de passar aus parlars d’òil dau Peitau e dau Berrí.

Los Monts de Blom son un plan brave país qu’es demorat bassetz sauvatge e que rapela un país mai luenh dins lo sud ente me sei desjà permenat, lo Massís dau Sidòbre dins Tarn, un pauc mai naut, que ne’n parlarai benleu un autre còp !

A prepaus de l'autor

Joan Cristòu Dourdet

Joan-Cristòu Dourdet es ensenhaire-cerchaire en linguistica e afogat d’occitan dempuèi sos vint ans. Nascut en Lemosin, a auvit la lenga occitana dins la familha e la bela familha çò que l’i fai totjorn quauquas enchaisons de las bonas de bargassar.

Soscriure
M'assabentar quand
0 Comentaris
Retorns en linha
Veire totes los comentaris

M’aboni !

Anóncia

Los darrièrs clips

Cargament...

La letra del Diari

Soscrivètz a nòstra letra d'informacions !

Soscrivètz a nòstra letra d'informacions !

Vos prepausam de vos abonar, en dos clics, a una letra regulara que vos tendrà assabentat·da de las sortidas dels novèls Diaris papièrs e de la publicacion d'articles novèls.

Avètz soscrich amb succès !