Seleccionar una pagina

Rescontre

0 |

Entrevista : Isabelle Loubère

Entrevista : Isabelle Loubère

Comediana e contaira installada a Sabras, au país deu Bernard Manciet, Isabelle Loubère que hè vàder contes e espectacles en aqueth país extraordinari. Hembla de teatre, de paraula contada, jogada, cridada, chebitejada, cantada, collectada o enqüèra radiofonica, qu’escota e qu’observa au son país abans de’n transméter la poesia, la rudessa e la memòria. Que cultiva la hami de har víver aqueth contèxte rurau, sus l’empont e suu terrenh.

Quin ès arribada en aqueth país de las Lanas ?

Mainada, que’m passèvi las vacanças ací, au vilatge deu men pair a Comensac. Qu’avi un amor enòrme tà la mea gran-mair, qu’èri dejà sensibilizada a la lenga, au vilatge, a las gents. Quan soi entrada en licéncia de letras modèrnes a Bordèu, qu’encontrèi au Guy Latry[1] : « tu qu’ès de Comensac, aquò qu’es lo ton univèrs » e que’m balhà un libe de Bernard Manciet, Lo gojat de noveme. Ua periclada ! Puish qu’èi tribalhat sus las hemnas en l’òbra de Manciet. Que l’èi encontrat, e seguit un chic pertot. N’èra pas aisit, pr’amor lo Manciet n’èra pas un òmi accessible. Qu’aví l’avantatge d’estar l’arrèr-hilha de Peric lo mulatèr, que lo Manciet e coneishèva. Que’m soi formada au teatre au conservatòri de Merinhac, qu’èi tribalhat dab lo metedor en scèna Gilbert Tiberghien. Puish lo Bernard Lubat que m’a reperada, atau qu’èi tribalhat dab los musicians de la companhia Lubat a Usèste. »

[1]    Professor d’occitan, Universitat Bordèu III

Comediana e contaira, quin e’t presentarés ?

Òc, contaira e comediana d’arrua, notadament dab la companhia Uz et coutumes d’Usèste, qui m’a miada en Africa, entà tribalhar suus subjèctes com los genocidis Tutsi au Rwanda. Que’m consideri com ua comediana de terrenh. Ací qu’èi tres classas en TAP[1], on los petits e començan a contar dab mots gascons. Dab lo pòle culturau santat d’Aquitània, que soi anada contar a domicili, entaus vielhs qui son a casa. Que i avè ua dauna, Simone, qui èra avugla, shorda d’ua aurelha e paralisada. Que l’èi contat a l’aurelha, la bona ! Qu’èra extraordinari. Qu’èi hèit quauques ostaus atau, on èi arrecaptat e collectat istòrias. Un tribalh d’escritura qu’a aviat l’espectacle O Mamé oh, en duò dab lo musician Yoann Scheidt. En parallèla d’aqueras activitats, que soi reportaira e cronicaira a France Bleu Gascogne dempuish 6 ans.

[1]    TAP : temps d’activitats peri-escolaras

Que damoras en un país especiau, qui’s hè conéisher per la literatura de Manciet, las fotografias e collectas d’Arnaudin, etc. Quin ac contarés a quauqu’un vienut d’aulhors ?

Lo monde de la Lana, que son los hantaumas deus aulhèrs sus las chancas, d’aqueth univèrs de vueit abans los pins on lo cèu e la tèrra èran amassa. Que pòrti aquò. Entà jo, qu’es un monde de mistèris, de secrets, de sauvatges tanben. Qu’es complicat de víver aqueth país. Pr’amor que’n son, sauvatges, los qu’i damoran, enqüèra au dia de uei ! (arríders) En ivèrn, que i a aqueth ligam dab la soletat. Qu’es permor d’aquò l’imaginari es possible. Qu’èi ua vision hèra romantica deu país. Que i a ombras qui passan de quan e quan. Hemnas au casau o a bicicleta. La bruma deu matin suus camins blancs, un ausèth qui passa… Que’n soi transportada. Ací que i a un hat qui’t pren. Mes se n’ès pas pres, n’i pòdes pas damorar.

En 2005, qu’as fondat la Companhia deu Parlar Negue. Çò qu’ei lo prètzhèit d’aquera estructura ?

Portar projèctes, estructurar, companhar e tribalhar en equipa… Qu’avem tribalhat suus tèmas de la bugada, de las seguerias, de las hargas, de las honts dab passejadas contadas… Qu’i perpausi espectacles contemporanèus neurits de la tradicion, basats sus collectatges. Que conti racontes tradicionaus o contes qui escrivi jo. Adara que hèi lo ligam dab lo dispositiu Seuvas d’art contemporanèu[1] a l’entorn de las òbras d’art per las lanas. Qu’èi lo projècte de har « un bar a contes », qu’èi hòrt d’ideas e d’intencions en aqueth contèxte rurau. Mes que me’n vedi dab las ajudas institucionaus. Quan èi començat, qu’aví mei de libertats, que i avè mei de causas possiblas. Adara tot qu’ei question de sòus.

[1]    La Forêt d’art contemporain : laforetdartcontemporain.com

En darrèras, qu’avetz presentat l’espectacle RRR – Ràdio Realitat Rurau – dab lo Dominique Commet de la companhia CKC basada a Onessa e Laharí.

Òc, qu’èra la nosta responsa a la mutualizacion soetada per la Region. En las Lanas adara, n’i a pas mei nada companhia ajudada per la Region. La condicion pausada entà estar sostienuts qu’èra de « mutualizar », qu’i avem responut per un espectacle. Atau qu’es vadut RRR, escriut peu Dominique, sus un caminament de pensada, testimòni de la realitat. Coma har parlar lo monde, collectar las tradicions, la lenga ? Coma har viéner lo monde rurau a véder espectacles ? Que son aqueras questions que lo men personatge e pausa sus scèna. Har teatre unilingue, tot en occitan, es possible o pas ? Que’m questioni, coma har causas interessantas shens estar passadista entà aver un public mei joen.

Quin vives la toa practica teatrau, poetica e contada en occitan ? As l’impression de’t déver justificar de portar la lenga sus l’empont ?

La mia generacion qu’es estada neurida, non pas a l’interdiccion, mes au tabó de la lenga. A casa, la mia mair e lo men pair que parlèvan enter eths, n’i avè pas nada transmission. La mia gran-mair ne m’a pas balhat la lenga, mes que l’èi entenuda forçadament, pr’amor que la parlèva dab las amigas e la sòr. Que’m soi tot jamei pausat la question de la legitimitat de parlar aquera lenga o de la presentar. La generacion a viéner n’a pas mei aquera posicion. Los qui arriban adara que son adaise, ne’s pausan pas questions, e qu’an rason. Que pensi a la poetessa Aurelià Lassaca, per exemple. Era que’s pausa atau sus scèna : « que soi poèta occitana ». Qu’es. N’i a pas nat dobte, qu’es atau. Qu’admiri aquò, e los poètas en generau.

Qu’ès dejà intervienuda per las creacions deus Artús o deu Joan-Francés Tisnèr, enter autes. As d’autes espectacles o collaboracions a viéner ?

Òc, La Novem [grop de cantairas de polifonias tradicionaus de Gasconha, ndlr] que m’a envitada, tà har petits comentaris poetics enter duas cançons. Que i a lo Collectiu Blop tanben, causit entà crear espectacles sus l’Isla Navèra en fàcia de Blaia en Gironda. Dab la companhia deu Parlar negue, que soi a preparar un espectacle solò. Lo contaire Yannick Jaulin que m’a envitada a Pougne-Hérisson au melic deu monde[1]. Qu’i serèi lo 20 de julhet. Que tribalhi sus ua cartografia imaginari deu men vilatge, un petit camin de saunei enter realitat e imaginari. Qu’i vau botar chic de tots aqueths personatges de qui èi collectat.

[1]    Le Nombril du monde : nombril.com

Les Landes, ça ne manque pas de pins
Divés 20 de julhet, 21h30
Isabelle Loubère
Jardin du nombril
tarifas : 8€, 6€ e gratuit taus mensh de 7 ans.
05 49 64 19 19
reservation@nombril.com

A prepaus de l'autor

M’aboni !

Anóncia

Los darrièrs articles

Los darrièrs clips

Cargament...

La letra del Diari

Soscrivètz a nòstra letra d'informacions !

Soscrivètz a nòstra letra d'informacions !

Vos prepausam de vos abonar, en dos clics, a una letra regulara que vos tendrà assabentat·da de las sortidas dels novèls Diaris papièrs e de la publicacion d'articles novèls.

Avètz soscrich amb succès !